Pałac w Sztynorcie

Pałac rodu von Lehndorff, 11-600 Sztynort

Historyczne miejsca w dawnych Prusach Wschodnich: Sztynort

Rodowa siedziba rodu von Lehndorff nad jeziorem mamry, obok Drogosze czy Słobity, jest jedną z godnych uwagi historycznych rezydencji szlacheckich w dawnych Prusach Wschodnich. W XVII wieku budowę barokowego pałacu rozpoczęła Maria Eleonore von Dönhoff, która była żoną Ahasverusa von Lehndorffa. W XIX wieku pałac został gruntownie przebudowany. Fasada otrzymała neogotycki remont z nowymi skrzydłami bocznymi. Od strony ogrodu wybudowano dwie równoległe wieże, natomiast od strony dziedzińca tylko skrzydło zachodnie zostało zamknięte wieżą.

Heinrich Graf von Lehndorff, bojownik ruchu oporu i ostatni właściciel w Sztynorcie, mieszkał z żoną i córkami we wschodnim skrzydle pałacu, gdy zachodnie skrzydło zostało zajęte przez Wehrmacht w 1941 roku. W lipcu 1944 r. był uczestnikiem zamachu na Hitlera w pobliskim Wilczym Szańcu i w efekcie został stracony w Berlinie we wrześniu 1944 r.

Po 1945 r. wojska rosyjskie zajęły pałac i wykorzystywały go jako miejsce zbiórki zrabowanego mienia, zanim zostało ono wywiezione do Rosji. W pałacu znajdowały się liczne skarby sztuki, a architektura jest również uważana za wartość kulturową i historyczną. Na szczególną uwagę zasługują malowane drewniane stropy z okresu baroku na piętrze. W holu wejściowym widoczne są trójramienne dębowe schody z potężnymi tralkami.

W 2009 roku spółka eksploatująca port przed pałacem przekazała obiekt Polsko-Niemieckiej Fundacji Ochrony Kultury i Ochrony Zabytków, która od tego czasu prowadzi stopniowe zabezpieczanie i odbudowę z pomocą dotacji i darowizn. W międzyczasie w jednym skrzydle powstało niewielkie muzeum. Plac budowy zamku można od czasu do czasu zwiedzać w ramach imprez okolicznościowych. Na południowy wschód od głównego budynku znajduje się neoklasyczna herbaciarnia. Jadąc z portu w Steinort przez kanał w kierunku jeziora Dargun, po prawej stronie znajdziemy odrestaurowaną kaplicę grobową rodziny von Lehndorff.

Pozostała część osiedla jest obecnie własnością firmy zajmującej się obrotem nieruchomościami. W przyszłości mają tu powstać nowe domy mieszkalne i letniskowe, aby zaspokoić rosnący popyt na nieruchomości wakacyjne przy jednej z największych marin na mazurskich jeziorach.